Liên Minh Ngân Hàng Net-Zero (NZBA) đã chính thức ngừng hoạt động vào tháng 8/2025 và chuyển sang mô hình tái cấu trúc, đánh dấu sự kết thúc của một sáng kiến quan trọng trong nỗ lực giảm phát thải khí nhà kính từ ngành ngân hàng. Quyết định này đã gây sốc và tạo ra nhiều câu hỏi về tương lai của các sáng kiến chống biến đổi khí hậu trong ngành tài chính.
Liên minh được thành lập theo sáng kiến của Liên Hợp Quốc, với sự tham gia của các ngân hàng lớn như Bank of America, Citigroup và HSBC. Các thành viên của NZBA cam kết giảm phát thải khí nhà kính từ các danh mục đầu tư và cho vay của họ, nhằm đạt mục tiêu phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050. Các ngân hàng cam kết không cấp vốn vay hoặc mở tài khoản cho các doanh nghiệp không đáp ứng tiêu chuẩn phát thải khí nhà kính.
Tuy nhiên, vào năm 2023, NZBA bắt đầu đối mặt với những lo ngại về việc vi phạm luật chống độc quyền từ các cơ quan quản lý quốc gia. Các tổ chức này bị cáo buộc làm hạn chế sự cạnh tranh trong ngành ngân hàng. Để tránh các vụ kiện tụng, vào tháng 3/2024, NZBA đã điều chỉnh các hướng dẫn của mình, nhưng các thay đổi này vẫn không đủ để ngăn chặn các hành động pháp lý.
Những sáng kiến khác cũng gặp khó khăn tương tự. Liên minh Bảo hiểm Net-Zero (NZIA), được thành lập vào năm 2021, cũng đã phải giải thể vào tháng 4/2024 sau khi gặp phải các vấn đề pháp lý về tính hợp pháp của liên minh.
Sau cuộc bầu cử tổng thống Mỹ năm 2024, sáu ngân hàng lớn nhất của Mỹ, bao gồm Citigroup, Bank of America, Morgan Stanley, Wells Fargo, Goldman Sachs và JP Morgan, đã quyết định rời khỏi NZBA trước khi Tổng thống Trump nhậm chức nhiệm kỳ thứ hai. Tại Vương quốc Anh, HSBC và Barclays cũng rút lui vào giữa năm 2024.
Vào tháng 8/2025, NZBA thông báo sẽ tái cấu trúc, chuyển từ một liên minh ngân hàng thành một “sáng kiến khung” cung cấp hướng dẫn về phát triển quy định, thay vì tiếp tục hoạt động như một tổ chức có quyền lực lớn. Quyết định này sẽ được các thành viên còn lại phê duyệt vào cuối tháng 9.
Việc ngừng hoạt động của Liên Minh Ngân Hàng Net-Zero là một bước lùi lớn đối với các nỗ lực chống biến đổi khí hậu trong ngành tài chính. Mặc dù không còn hoạt động theo mô hình ban đầu, NZBA sẽ vẫn tiếp tục cung cấp công cụ và hướng dẫn cho các ngân hàng trong việc chuyển đổi sang nền kinh tế phát thải thấp.
Đây là một tín hiệu đáng lo ngại trong cuộc chiến toàn cầu chống biến đổi khí hậu, khi các sáng kiến lớn vẫn gặp phải thách thức pháp lý và sự phản đối từ các tổ chức tài chính.
Theo Forbes